Początki szkoły w Zgoniu

W 1830 roku gospodarze: Jakub Porwoł, Jan Szczepek, Stanisław Wyleżoł, Jakub Kurpas, Urban Brząkała, Bartłomiej Krzyżowski, Tomasz Kret i Tomasz Szweda zażądali od Księcia pszczyńskiego, aby wybudował szkołę w Zgoniu. Niebawem powstał drewniany, kryta słomą budynek o powierzchni 144 m². Składał się z jednej klasy oraz dwu izb i kuchni dla nauczyciela. Szkoła ta została wybudowana na gruncie Józefa Szczepka. Pierwszym nauczycielem był Józef Śladek, pochodzący     z Zawady. Za swoją pracę otrzymywał deputat w postaci ziemniaków, owsa, słomy oraz innych produktów rolnych.

Dziesięć lat później odszedł ze szkoły Józef Śladek a na jego miejsce przyszedł nauczyciel o nazwisku Thinek.

Po nim, w roku 1844, nauczycielem został adiunkt z Lędzin, Karol Dlugosch. Pracował w Zgoniu tylko dwa lata i został przeniesiony do Gierałtowic na stanowisko nauczyciela i organisty. W 1846 roku do szkoły w Zgoniu uczęszczało 175 uczniów. Kierownikiem został pan Soblik, człowiek uczciwy i sumienny a zarazem bardzo zdolny. Piastuje też funkcję ławnika w Sądzie Rozjemczym w Pszczynie. Rok 1847 zapisał się w historii Zgonia i szkoły jako rok tragiczny. Zgoń, podobnie jak sąsiednie miejscowości, nawiedziła zaraza. Tyfus zebrał tragiczne żniwo. Umarło 71 dzieci.     W szkole pozostało 104 uczniów.

W roku 1862 dzięki staraniom nauczyciela Soblika, zdolnego organizatora i budowniczego, wybudowano nową szkołę, murowaną, krytą gontami. Nowy budynek posiadał na piętrze 2 klasy i kancelarię. Na parterze znajdowało się mieszkanie kierownika, składające się z dwóch pokoi, kuchni i komory. Wyposażeniem szkoły były: krzyż, katedra, stara maszyna do pisania, Księga Ewangelii, chorał, księga neokomunikantów (tych co przystąpili do I Komunii Świętej), księga kolęd, 2 tablice ścienne, 8 tabliczek łupkowych do pisania, Żywoty Świętych, mapa Śląska, mapa zachodniej półkuli. Patronat nad szkołą pełnił Książę pszczyński. Kierownikiem był Soblik, zaś funkcje nauczycieli pełnili wówczas: Augustyn Beer (pochodzący z Bierunia), Kaliżyński i Szmude.

Upłynęło prawie 20 lat od wybudowania szkoły i zaszły zmiany. W 1880 roku zmarł Soblik, a funkcję kierownika objął nauczyciel Augustyn Beer, a jego siłą pomocniczą był nauczyciel Franciszek Szmude. Mija 11 lat i kierownikiem szkoły zostaje Franciszek Szmude, zaś nauczycielami: Schampel, Kachel i Gałązka. Dzięki staraniom tego kierownika dobudowano do szkoły jedną izbę lekcyjną.

Mija 30 lat. Nadchodzi czas powstań śląskich, część Śląska Górnego zostaje przydzielona do Polski, a w tej części także Zgoń. Następuje zmiana na stanowisku kierownika szkoły. W 1921 roku zostaje nim Ignacy Wróżkowiak, a nauczycielami byli: Kupiec i Jan Gembka. Ten ostatni zostaje kierownikiem szkoły w Zgoniu w 1933 roku. Pochodził z Kryr. Nauczycielami w tymże 1933 roku byli: Małgorzata Wróbel, Franciszek Borgiel, Jan Norek, Jan Półeczek, Stanisław Marzec.

Nadszedł czas II wojny światowej. Kierownikiem został profesor gimnazjalny Szymecki z Piotrowic, a nauka odbywała się wyłącznie w języku niemieckim. Na wiosnę 1945 roku wznowiono naukę w języku polskim, a funkcję kierownikiem objął Stanisław Marzec. W szkole uczyła także żona kierownika Aniela. Naukę rozpoczęło 108 uczniów. Nauka odbywała się w trzech kompletach. Jeden komplet stanowiły dwie klasy. Ten trwający 3 miesiące rok szkolny ukończyło 15 uczniów.

3 września 1945 r. rozpoczął się drugi rok szkolny po II wojnie światowej. Uruchomiono pełną, siedmioklasową szkołę o trzech siłach nauczycielskich. Funkcję kierownika szkoły pełnił nadal Stanisław Marzec. Nauczycielkami były: Aniela Marzec, Janina Fiszer oraz Janina Jakubowska. Działał wtedy samorząd uczniowski i koło PCK. Zorganizowano też kursy dokształcające dla młodzieży i starszych z zakresu szkoły podstawowej.

W pamięci mieszkańców Zgonia zapisał się rok 1947. Otóż kosztem 500 tysięcy (ówczesnych) złotych zelektryfikowano wieś. W tym również doprowadzono elektryczność do całej szkoły. W uroczystości, jaka odbyła się z tej okazji, wżęli udział: P. Marek, starosta pszczyński, p. Szostok, przewodniczący Rady Narodowej oraz dyrektorzy i kierownicy Zakładu "Elektro".

Następne 20-lecie, trwające do roku 1966, nie przyniosło większych zmian   w działalności szkoły.

 W 1966 roku naukę rozpoczęto jeszcze w starym budynku, ale już w listopadzie oddano do użytku nowy budynek szkolny, który społeczności zgońskiej służy do dziś. Funkcję kierowników i dyrektorów szkoły pełnili:

  1. Stanisław Marzec

  2. Henryk Rudol

  3. Józef Dobrucki

  4. Mieczysław Bacia (1957-1965)

  5. Bolesław Sobota (1966-1987)

  6. Izabela Długosz (1987-1992)

  7. Elżbieta Miciak (1992-1997)

  8. Olga Kaniewska (1997 do 2015)

  9. Jolanta Trybus od 2015 r.